در مقايسه با پديده‌هاى فيزيكى از پيچيدگى بيشترى برخوردار گشته‌اند . در نتيجه ، كشف اين سنخ از عوامل و علل كه در پيدايش حوادث اجتماعى نقش عمده‌اى ايفا مىكنند ، كار ظريف و دشوارى است . ج - گاهى علل و زمينه‌هاى پيدايش يك رويداد اجتماعى به‌قدرى متنوع و زياد است كه تحديد و تعيين آنها به‌طور مشخص تقريباً غيرممكن است . براى روشن شدن اين مطلب كافى است مجموعه‌اى از حوادث مشابه را در نظر آوريم ؛ مثلًا يك انقلاب و حركت اصلاحى ممكن است به‌خاطر فشارهاى اقتصادى و يا مسائل سياسى ، فرهنگى و يا تحت تأثير عامل نژادى و قومى و يا مجموعه‌اى از اين عوامل به وجود بيايد . علاوه بر اين ، در مواردى ، شرايط اقليمى و حوادث طبيعى و انسانى جنبى ، سازگار يا ناسازگار ، شتاب‌دهنده يا كند كننده نسبت به روند يك حادثه و نيز هوش و ادراك شخصى بازيگران يك صحنه ، در كم و كيف شكل‌گيرى پديده‌هاى انسانى نقش‌آفرين مىباشند . تنوع اين عوامل ، مسأله‌اى است كه قانونمند كردن دقيق پديده‌هاى انسانى را با مشكل مواجه ساخته است . ويژگى حوادث تاريخى علاوه بر جهات سه‌گانه فوق كه از مشكلات تحقيق در علوم انسانى به‌شمار مىرود ، در خصوص حوادث تاريخى مطلب ديگرى نيز رخ مىنماياند و آن مسأله منابع و مآخذ و صحّت و سقم آنها است كه تحليل و بررسى همه جوانب يك حادثه از جمله عوامل و زمينه‌هاى پيدايش آن را با دشوارى مواجه مىسازد . با توجه به آنچه ذكر شد ، در تحليل يك حادثه تاريخى ممكن است برخى از علل معدّه به‌جاى علّت تامّه گرفته شود . و يا برخىاز عوامل مهمّ با انگيزه‌هاى خاص سياسى ، مذهبى و . . . كمتر از آنچه هست نمايانده شود و يا اساساً ذكر نشود . به‌همين جهت تحقيق و بررسى و تحليل حوادث تاريخى ، به‌طور مستمرّ ، امرى لازم و بايسته است .